Mobieltjes groeien aan bomen. Je hoeft alleen te wachten tot ze rijp zijn. Dan kun je er zo eentje plukken.

Onzin, natuurlijk. Dat is een open deur. Maar wie weet hoe mobieltjes wél tot stand komen? Ja, dat ze gemaakt worden in een fabriek, zover komen we nog, als doorsnee consument, gebruiker of inkoper. Maar wie denkt echt na over de productie van een mobieltje? Wie weet welk materiaal erin zit, wie dat materiaal uit de grond houwt, wie het verwerkt tot machientjes en onder welke nare omstandigheden dit allemaal gebeurt? En wie heeft door hoe hij of zij die omstandigheden zou kunnen verbeteren?

Ernst & Young levert in
Niet zo heel veel mensen, nog. Maar wel steeds meer, gelukkig. Zeker ook dankzij ASN Wereldprijs-winnaar FairPhone. Die doet onderzoek naar de productie van mobiele telefoons, geeft hier voorlichting over en betrekt zoveel mogelijk individuen, bedrijven en organisaties bij de ontwikkeling van de allereerste eerlijke telefoon ter wereld. Eind januari is bij financieel dienstverlener Ernst & Young bijvoorbeeld een speciale FairPhone-campagne van start gegaan. Medewerkers kregen er de oproep hun oude mobieltjes in te leveren. De grondstoffen in de verzamelde telefoons worden binnenkort verkocht voor hergebruik. Het geld uit die verkoop komt via FairPhone ten goede aan uitgebuite mijnwerkers in Congo.

Studenten slopen telefoons
Maar er gebeurde meer in januari. Zo werkte FairPhone met Rabo Mobiel aan plannen rondom de inzameling van gebruikte telefoons. Deed de Spaanse masterstudent Miquel Ballester onderzoek naar de impact die een eerlijke telefoon zou kunnen hebben op de communicatiemiddelenmarkt. En gaven studenten aan de TU Delft ‘Urban Mining’-workshops, in samenwerking met FairPhone. Medestudenten en andere geïnteresseerden konden hierin zelf oude telefoontjes uit elkaar halen. Ze zagen zo met eigen ogen wat er allemaal aan grondstoffen inzat. En ze hoorden over de erbarmelijke situatie waarin veel van die mineralen gewonnen waren.

FairPhone wekt verbazing
Of het nu tijdens campagnes of workshops is: overal waar FairPhone zich laat zien, krijgt het project verbaasde blikken. Nee, mobieltjes groeien niet aan bomen, ze worden gemaakt; dat weet men best. Maar die open deur staat zelden héél ver open. Voldoende op een kier, doorgaans, om verder ingetrapt te worden. Dat de productie van hun mobieltje vaak met een flinke hoeveelheid ellende gepaard gaat, blijkt voor veel mensen bijvoorbeeld volkomen nieuw. Een ongemakkelijke wetenschap. En iets wat ze vaak maar al te graag willen tegengaan. Via FairPhone.

Wat kun jij doen?
Met jouw steun komt een eerlijke mobiel nog sneller dichtbij. Ga naar de FairPhone-website en doneer bijvoorbeeld je oude telefoon, denk mee over het design van het eerste eerlijke mobieltje of bedenk een andere leuke manier om deze telefoon tot stand te brengen.